Emailed Questions

1.) Makaayo o Makadaot ba sa nasud ang pagpamugos sa pipila ka Sugbuanon pag-awit sa Lupang Hinirang sa ilang kaugalingong pinulongan?

Makadaot gyud kung ang tao pugson kay mawad-an man ug pribelihiyo para mupili sa ilang gusto. Niya mag-away niya ang mga Tagalog ug ang Cebuano kay ang naandan biya nga lupang hinirang kay ang tagalog na version man. Mawala sad ang panaghi-usa sa mga Pilipino kay magkanya-kanya naman ang mga tao. Ug usa sad mawala ang bili sa atong National anthem. Maayo ra man kung ipahibaw lang sa mga tao kung unsa ang Cebuano version sa Lupang Hinirang.

2. ) Unsay imong tan-aw sa lista ni Pigafetta sa pipila ka mga pung sa mga Sugbuanon nga iyang nadunggan niadtong 1521? Nakatabang ba ni nimo sa pagtugkad sa sinugdanan sa Cebuano Langauage?

Ang lista sa Pigafetta kay lisod jud sabton labi na ang mga gigamit sa una. Pero nakatabang man sad ang lista sa Pigafetta sa mga bag-ong henerasyon kay aron sad sila makahbaw ang mga pulong nga gigamit nila sa una. Nindot sad basa-basahon ang mga pulong kay bag-o pa man nako nahibaw-an nga kani diay ang gamit sa una.

3.) Angay pa bang ipadayon ang kampanya paghimo sa Cebuano nga national language? Ngano? o Nganong dili?

Kung ako ang pabut-on nga kung ipadayon ang kampanya dili gyud ko mo angay na himu-on ang Cebuano nga National Langauge . Kay makahimu man gud na ug away sa mga Tagalog. Ang Filipino Language naman sad na ang atong na-andan. Niya kung kaliton na ug usab ang atong National Language dili dayon tanan maka-adap kay lain baya ang na-andan. Labi na jud na sa mga anad na ug tagalog. Pero masigarbohon gihapon ko kung ing-ana man ang sitwasyon, kay pabor gyud ta mga sugbuhanon.

4.) Unsay imong tan-aw, nganong kasabot ug kamaong mosulti og Cebuano ang mga lalawigan gawas sa Sugbo?

Mas dali man gud sab-ton ang Cebuano language mao na ang uban lalawigan kay ni gamit pud. ma-impluwensya man sad gud ang mga Cebuano mao na ang mga tao naka-adap dayon. Magamit man sad ni and Cebuano Language nato sa pag-gamit sad ug tagalog na pulong. Dili ra sad maglisod ang mga ubang lalawigan sa paggamit ug Cebuano kay naa man uban tagalog na mga pulong pareha sa mga Cebuano nga pulong.

5.) Palihug hatagi ko sa Iningles sa mosunod nga mga pung nga Cebuano:

1. Buhilaman-an alive plant
2. Nataran-backyard
3. Lapalapa-sole of the foot
4. Tangkugo-nape;back of the neck
5. Kalalim-comfort
6. Kasilinganan-neighborhood
7. Balangay-barrio or village
8. Pakigbisog-struggle
9. Paningkamot-exertion,effort,endeavor
10. Tingusbawan-progress

"Ugma sa Cebuano"

Dako man gyud ug kaugmaon sa Cebuano language kung ang mga tao mo gamit kay mutabang para lang unta sad mo lambo kini. Gaghan naman gani ang nagkat-on nga mo storya ug Cebuano. Kana usa na gyud na nga pa-agi nga para tabangan nato ang Cebuano language nga molambo.

Miskan bisdak ang tawag nila nato kay abi lain kaayo ta paminawon kung mostorya na ug tagalog, makaingon pud ko na naa sad ta ikapa-sigarbo sa uban nasud. Dili pa lang na nila makita kay kuwangan pa ang atong gibuhat para ipakita sa ubang nasud kung unsa ka nindot ug maayo ang Cebuano language. Dili man sad ni dapat ika-uwaw ang Cebuano language kay mao ni ang nagtabang nato para mailhan ta sa uban nasud. Dapat ipakita jud na nato mga Cebuano kung unsa ta ka masigarbohon sa ato language aron mudayeg sad ang uban nasud nato.

"Ugma sa Cebuano"

Dako man gyud ug kaugmaon sa Cebuano language kung ang mga tao mo gamit kay mutabang para lang unta sad mo lambo kini. Gaghan naman gani ang nagkat-on nga mo storya ug Cebuano. Kana usa na gyud na nga pa-agi nga para tabangan nato ang Cebuano language nga molambo.

Miskan bisdak ang tawag nila nato kay abi lain kaayo ta paminawon kung mostorya na ug tagalog, makaingon pud ko na naa sad ta ikapa-sigarbo sa uban nasud. Dili pa lang na nila makita kay kuwangan pa ang atong gibuhat para ipakita sa ubang nasud kung unsa ka nindot ug maayo ang Cebuano language. Dili man sad ni dapat ika-uwaw ang Cebuano language kay mao ni ang nagtabang nato para mailhan ta sa uban nasud. Dapat ipakita jud na nato mga Cebuano kung unsa ta ka masigarbohon sa ato language aron maka-appreciate sad ang uban nasud.

Cebuano Ug Ako

Sauna, dili ko kahibaw magbinisaya sa mga numero. Kung magstorya ang mga amiga nako ug mga edad edaran nga mga tao, dili jud ko makasabot labi na kwarta ang storyahan. Pagka dugay-dugay na, nakat-on jud ko ug mga numero nga binisaya. Nakahuna-huna ko na mas maayo jud nga nakat-on ko ug binisaya kay dili niya ko makatubay sa mga storya. Ug maulahi ko sa mga butang. Maayo gani bata-bata pako nakat-on ug binisaya.Hinay-hinay pud ang pagkat-on nako sad.

Usahay sad di sad ko kalitok ug mga tarong nga bisaya kay magsagol naman ang akong stinoryahan. Dili man sad ingon nga maayo jud ko ug english,pero ang itudlo man gud sa eskwelahan kay eninglish man gud. Naanad nako nga ang akong mabatian permi kay english man. Makagamit ko ug binisaya kung naa na jud sa balay ug kung magstorya ko sa akong mga classmate. Pero mas mo dominant man gud ang english.

Ang problema nalang nako karon kay kung magtu-on ko ug bisaya, dili ba nako mabiyaan ako english. Basi ba dili na niya ko kahibaw mag-eninglish. Ang ingon man sad sa uban nga kung maayo ka mag-binisaya, maayo sad daw ka mag-eninglish. Kana sad nga sulti ako pa nang experimentuhan kung tinuod ba jud na nga sulti. Sa pagka-karon, dili pa na nako maingon nga tinuod jud na nga sulti kay wa pa man ko ka sulay ana nga experience.

"Ako Ngan" (Pangandoy)

Pangandoy

Ang akong napili nga himuon nakong ngalan kay pangandoy kay tungod mao man ang unang na sulod sa akong utok. Niya gagahan man sad ko ug panagandoy sa kinabuhi.

Ang pangandoy lisod kab-uton kung wala kay buhaton para makab-ot. Dili dayon makab-ot ang pangandoy kay hinay-hinay man na ang proseso para makab-ot. Usahay dili man sad na ihatag sa Ginoo kung dili jud para imu kay naa pa man na lain plano nga ihatag niya.

Ako gagahan man ko panagndoy sa kinabuhi. Usahay maka-ingon ko na imposible kaayo makab-ot nako tanan. Niya mawad-an na sad ko dayon ug pagla-um. Pero ang mga tao nga kaila nako labi na akong pamilya mo ingon man nga makab-ot ra na nimo ang imong mga pangandoy kung naa lang jud ka salig sa imo mga kaugalingon. Niya wala jud nay imposible sa Ginoo. Ingon sad sila na padayon lang ug panagandoy kay libre man na. Dili man na kahinganlan ug kwarta para makb-ot na.

Mao na nakahuna-huna ko na magpadayon lang ko ug pangandoy kay wala ta kahibaw makab-ot ra nato na. Dapat dili sad ta mawad-an ug pagla-um kay usa na sa makasagabal sa pag-abot sa mga panagndoy. mao ra na ang yawi sa pagkab-ot sa pangandoy.